Bir taşıtın belirli bir süre için kullanılması veya yararlanılması amacıyla kiralayan (kiracı) ile kiraya veren (oto kiralama firması veya şahıs) arasında akdedilen sözleşmeye araç kiralama…
Bir taşıtın belirli bir süre için kullanılması veya yararlanılması amacıyla kiralayan (kiracı) ile kiraya veren (oto kiralama firması veya şahıs) arasında akdedilen sözleşmeye araç kiralama sözleşmesi (oto kiralama / rent a car sözleşmesi)denir.
Araç kiralama ilişkileri; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK m. 299 vd.) adi kira hükümleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (KTK) işleten sorumluluğu hükümleri ve bireysel tüketiciler bakımından 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun düzenlemelerine tabidir.
Hukuki Uyarı: Aşağıda sunulan araç kiralama sözleşmesi metni bir taslak (şablon) niteliğindedir. Kiralamanın türüne (bireysel kiralama, filo kiralama, şoförlü kiralama, uzun süreli operasyonel kiralama vb.), kasko teminat kapsamına ve tarafların sıfatına göre özel şartlar eklenmesi gerekebileceğinden, matbu metinlerin doğrudan kullanımı hukuki uyuşmazlıklara yol açabilir.
Araç Kiralama Sözleşmesi Örneği (Taslak Metin)
ARAÇ KİRALAMA SÖZLEŞMESİ
SÖZLEŞME TARİHİ: [.. / .. / 2026]
1. TARAFLAR
- KİRAYA VEREN (Sözleşmede "Kiraya Veren" olarak anılacaktır):
- Adı-Soyadı / Unvanı: [..................................................]
- T.C. Kimlik No / Vergi No: [....................] / [....................]
- Vergi Dairesi: [....................]
- Adresi: [..........................................................................................]
- Telefon / E-Posta: [....................] / [....................]
- KİRACI / KİRALAYAN (Sözleşmede "Kiracı" olarak anılacaktır):
- Adı-Soyadı / Unvanı: [..................................................]
- T.C. Kimlik No / Vergi No: [....................] / [....................]
- Sürücü Belgesi No / Verildiği Yer: [....................] / [....................]
- Adresi: [..........................................................................................]
- Telefon: [....................]
2. KİRALANAN ARACIN BİLGİLERİ
- Plaka No: [.. AB ...]
- Marka / Model / Yıl: [....................] / [....................] / [20..]
- Şasi No / Motor No: [....................] / [....................]
- Teslim Alınan Kilometre / Yakıt Durumu: [........ km] / [.... Depo]
3. KİRA BEDELİ VE ÖDEME KOŞULLARI
- Kira Süresi: [....] Gün / Ay
- Teslim Tarihi / Saati: [.. / .. / 2026] - [..:..]
- İade Tarihi / Saati: [.. / .. / 2026] - [..:..]
- Günlük / Aylık Kira Bedeli: [........] TL
- Toplam Kira Bedeli: [........] TL
- Ödeme Şekli: [Nakit / Banka Havalesi / Kredi Kartı]
- Teminat (Depozito) Tutarı: [........] TL
4. SÖZLEŞMENİN KONUSU
İşbu sözleşmenin konusu, yukarıda bilgileri yer alan motorlu kara taşıtının, belirlenen süre ve bedel karşılığında kullanılması amacıyla Kiracı'ya teslim edilmesi ve tarafların karşılıklı hak ve yükümlülüklerinin düzenlenmesidir.
5. TARAFLARIN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ
- Teslim ve Kullanım Durumu: Kiraya Veren, aracı tüm aksamı çalışır, bakımları yapılmış, temiz ve yolculuğa elverişli vaziyette Kiracı’ya teslim etmiştir. Kiracı, aracı basiretli bir sürücü gibi özenle kullanmayı, kullanım kılavuzuna uyarak aracın yakıt, yağ ve su seviyelerini düzenli kontrol etmeyi kabul eder.
- Kullanım Kısıtlamaları: Kiralanan araç; alkol veya uyuşturucu madde etkisi altında, ehliyetsiz kişilerce, motorlu spor yarışlarında, mevzuata aykırı (kaçakçılık, yasadışı taşıma vb.) işlerde veya aracın istiap haddini (yolcu/yük kapasitesini) aşacak şekilde kullanılamaz. Araç üçüncü kişilere alt kiralamaya verilemez ve devredilemez.
- Trafik Cezaları ve Masraflar: Sözleşme süresince meydana gelen tüm trafik idari para cezaları, OGS/HGS geçiş ücretleri, otopark ücretleri, oto yıkama ve yakıt masrafları Kiracı’ya aittir. Sözleşme bittikten sonra adrese gelen kiralama dönemine ait ceza tebligatları Kiracı’ya rücu edilir.
- Hasar, Kaza ve Sigorta:
- Araçta Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMSS) ve [Kasko / Rent a Car Kaskosu] bulunmaktadır.
- Herhangi bir kaza veya hırsızlık durumunda Kiracı; aracı hareket ettirmeden kolluk kuvvetlerine (Polis/Jandarma) haber vererek Kaza Tespit Tutanağı ve Alkol Raporu almak zorundadır.
- Sürücünün alkollü, uyuşturucu etkisinde olması, ehliyetsiz olması, olay yerini terk etmesi veya asli kusurlu olup tutanak tutturmaması hallerinde sigorta/kasko kapsamı dışında kalan tüm maddi-manevi zararlar ile aracın yattığı (işten kaldığı) günler için yatış tazminatı (iş gücü kaybı) Kiracı tarafından karşılanır.
- Bakım ve Arıza: Kullanıcı hatasından kaynaklanmayan mekanik arızaların tamir masrafları Kiraya Veren’e aittir. Ancak arıza halinde Kiraya Veren’e bilgi verilmeden yapılan izinsiz tamiratlar bedele konu edilemez.
6. SÖZLEŞMENİN FES Hİ VE İADE
Sözleşme süresi sonunda araç, belirtilen teslim yerinde Kiraya Veren’e eksiksiz teslim edilir. Kiracı'nın sözleşme hükümlerini ihlal etmesi halinde Kiraya Veren sözleşmeyi tek taraflı feshederek aracı derhal geri alma hakkına sahiptir.
7. YETKİLİ MAHKEME
İşbu sözleşmeden doğabilecek uyuşmazlıklarda [........] Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir.
İşbu sözleşme 2 (iki) nüsha olarak tanzim edilmiş, taraflarca okunarak [.. / .. / 2026] tarihinde imza altına alınmıştır.
KİRAYA VEREN
[İsim - Soyisim / Unvan - İmza]
KİRACI / KİRALAYAN
[İsim - Soyisim - İmza]
Araç Kiralama Sözleşmesinde Dikkat Edilmesi Gereken Hukuki Hususlar
Özellikle araç kiralayan bireyler ve firmalar bakımından kiralama sözleşmesi doldurulurken ve imzalanırken şu kritik hususlara dikkat edilmelidir:
SÖZLEŞME KONTROL LİSTESİ
[Kasko Türü ve Muafiyet] [KABİS Bildirimi] [Trafik Cezaları & HGS]
• Standart Kasko mu yoksa • Araç kiralama şirketinin • Kiralama süresine ait
"Rent a Car Kaskosu" mu? KABİS sistemine bildirim cezalar ve KTK m. 85
• Hasar muafiyet sınırı var mı? zorunluluğu bulunmaktadır. işleten sorumluluğu.
- Rent a Car Kaskosu vs. Standart Kasko: Bireysel kaskolar hususi kullanıma yöneliktir. Kiraya verilen araçlarda "Rent a Car (Kiralık Araç) Kaskosu" bulunması şarttır. Aksi halde bir kaza durumunda sigorta şirketi kiralama yapıldığını tespit ederse tazminat ödemeyi reddeder ve tüm zarar kiracıya veya işletene kalır.
- KABİS (Kiralık Araç Bildirim Sistemi) Zorunluluğu: 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu uyarınca, araç kiralama şirketleri aracı kiralayan kişinin kimlik ve sürücü belgesi bilgilerini Emniyet Genel Müdürlüğü'nün KABİS sistemine anlık olarak bildirmekle yükümlüdür.
- 2918 Sayılı KTK m. 85 Uyarınca İşleten Sorumluluğu: Araç kiralama şirketleri (uzun süreli kiralamalar hariç), aracın karıştığı kazalarda KTK uyarınca "işleten" sıfatıyla üçüncü kişilere karşı doğan bedensel ve maddi zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulabilmektedir.
- Hasar ve Teslimat Tutanağı: Araç teslim alınırken kaporta çizikleri, vuruklar, cam çatlakları ve stepne/avadanlık durumu fotoğraflanarak Teslim-Tesellüm Tutanağına ayrıntılı şekilde yazılmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Kiralık araçla yapılan kazada araç değer kaybını kim öder?
Kaza kiralayanın (sürücünün) kusuruyla gerçekleşmişse ve kasko poliçesi değer kaybını karşılamıyorsa, araç kiralama firması kazadaki kusur oranına göre oluşan araç değer kaybını ve aracın tamirde kaldığı günler için yatış (işten kalma) tazminatını kiracıdan talep edebilir.
Araç kiralama sözleşmesinde senet imzalatılması yasal mıdır?
Uygulamada ticari riskler gerekçesiyle teminat senedi alınabilmektedir. Ancak tüketicilerle yapılan kiralamalarda teminat senedi alınacaksa, senet üzerine açıkça "İşbu senet ../../2026 tarihli Araç Kiralama Sözleşmesi'nin teminatı olarak verilmiştir, ciro edilemez" ibaresinin yazılması ve sözleşme numarası ile plakanın senet metnine işlenmesi kiracıyı korur.
Kiralık araç kaza yaparsa alkol raporu şart mıdır?
Evet. Kasko ve sigorta teminatının geçerli olabilmesi için kazanın ardından aracı hareket ettirmeden polis veya jandarma çağrılarak resmi kaza tespit tutanağı ve alkol raporu alınması zorunludur.
Hukuki Desteğin Önemi
Araç kiralama sözleşmeleri; teminat senetlerinin icraya konulması, sigorta muafiyet maddeleri, fahiş yatış tazminatları ve trafik cezaları nedeniyle ciddi hukuki ihtilaflara yol açabilmektedir. Hak kayıplarının ve haksız icra takiplerinin önüne geçmek adına kiralama süreçlerinin bir borçlar ve ticaret hukuku avukatı danışmanlığında yürütülmesi tavsiye edilir.
Yazar: Demirci Hukuk Ekibi
Tüm Yayınlar