Sanık hakkında kurulan mahkûmiyet hükmünün açıklanmasının ertelenmesini sağlayan Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) kararı, bazı durumlarda tarafları (sanık veya katılan/mağdur) tatmin…
Sanık hakkında kurulan mahkûmiyet hükmünün açıklanmasının ertelenmesini sağlayan Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) kararı, bazı durumlarda tarafları (sanık veya katılan/mağdur) tatmin etmeyebilir. Hükmün hukuka, usule ve esasa aykırı olduğunu düşünen taraflar kanuni süresi içerisinde HAGB İtiraz Dilekçesi ile karara karşı başvuruda bulunabilirler.
Bu rehberde; sanık ve katılan (mağdur) açısından HAGB itiraz şartları, itiraz süreleri, inceleme usulü ve kullanabileceğiniz güncel HAGB itiraz dilekçesi örnekleri yer almaktadır.
HAGB Kararına Kimler ve Neden İtiraz Edebilir?
HAGB kararına karşı hem sanık/müdafii hem de katılan (mağdur)/vekili itiraz edebilir:
- Sanık veya Müdafiinin İtirazı: Sanık, suçsuz olduğunu ve hakkında doğrudan beraat kararı verilmesi gerektiğini ileri sürerek HAGB kararına itiraz edebilir.
- Katılan (Mağdur) veya Vekilinin İtirazı: Katılan taraf; sanığın sabıkasının bulunduğunu, zararın giderilmediğini, suçun sabit olmasına rağmen HAGB verilerek cezasızlık algısı yaratıldığını veya HAGB şartlarının oluşmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep edebilir.
İtiraz Süresi ve İnceleme Mercii
- İtiraz Süresi: HAGB kararının yüzde okunduğu (tefhim) veya tebliğ edildiği tarihten itibaren 7 gündür.
- Başvuru Mercii: İtiraz dilekçesi, kararı veren ceza mahkemesine (Asliye Ceza veya Ağır Ceza Mahkemesi) verilir.
- İnceleyecek Üst Merci:
- Asliye Ceza Mahkemesi tarafından verilen HAGB kararlarına itirazı: O yerdeki Ağır Ceza Mahkemesi inceler.
- Ağır Ceza Mahkemesi tarafından verilen HAGB kararlarına itirazı: Numara olarak kendisini takip eden bir sonraki Ağır Ceza Mahkemesi inceler.
Önemli Hukuki Not (Aleyhe Değiştirme Yasağı): Yalnızca sanık veya avukatı tarafından HAGB kararına itiraz edilirse, üst mahkeme itirazı reddedip sanığın aleyhine olacak şekilde doğrudan hapis cezasının infazına karar veremez. Ancak katılan (mağdur) tarafın itirazı varsa karar sanık aleyhine bozulabilir.
HAGB İtiraz Dilekçesi Örnekleri
ÖRNEK 1: Sanık / Müdafii Tarafından Beraat Talepli HAGB İtiraz Dilekçesi
DOSYA NO: ……… / ……… Esas - ……… / ……… Karar
…… NÖBETÇİ AĞIR CEZA MAHKEMESİ’NE
(Gönderilmek Üzere)
…… ASLİYE CEZA MAHKEMESİ’NE
İTİRAZ EDEN (SANIK): Adı-Soyadı, T.C. Kimlik No, Adres
MÜDAFİİ: Av. Adı-Soyadı, Baro Sicil No, Adres, UETS No
(Avukatınız varsa doldurunuz)
KONU: …… Asliye Ceza Mahkemesi'nin …/…/20… tarihli Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) kararına karşı itirazlarımızın sunulması ve kararın kaldırılarak müvekkil hakkında BERAAT KARARI verilmesi talebidir.
AÇIKLAMALAR:
- Yerel mahkemece yukarıda esas ve karar numarası belirtilen dosyada müvekkil hakkında HAGB kararı verilmiştir. Ancak müvekkilin üzerine atılı suçu işlediğine dair her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmamaktadır.
- Dosya kapsamındaki katılan/müşteki beyanları çelişkili olup, tarafsız tanık ifadeleri ve sunulan somut deliller müvekkilin suçsuzluğunu kanıtlamaktadır. Mahkemece masumiyet karinesi ve "şüpheden sanık yararlanır" ilkesi göz ardı edilerek kurulan hüküm usul ve yasaya aykırıdır.
- Müvekkil hakkında HAGB kararı verilmesi müvekkili suçlu konumuna düşürmektedir. Müvekkilin eylemi suç teşkil etmediğinden/unsurları oluşmadığından HAGB verilmesi usule aykırı olup, açıkça beraat kararı tesis edilmesi gerekmektedir.
HUKUKİ NEDENLER: CMK m. 231, 267-271 ve ilgili sair mevzuat.
HUKUKİ DELİLLER: Mahkeme dosyası, tanık beyanları, kamera kayıtları ve her türlü yasal delil.
NETİCE-İ TALEP: Açıklanan gerekçelerle; HAGB kararına karşı itirazımızın KABULÜNE, usul ve yasaya aykırı verilen HAGB kararının KALDIRILMASINA ve müvekkilin BERAATİNE karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. (Tarih: …/…/20…)
İtiraz Eden / Müdafii
(İmza)
ÖRNEK 2: Katılan (Mağdur) Vekili Tarafından Şartların Oluşmadığı Gerekçesiyle İtiraz Dilekçesi
DOSYA NO: ……… / ……… Esas - ……… / ……… Karar
…… NÖBETÇİ AĞIR CEZA MAHKEMESİ’NE
(Gönderilmek Üzere)
…… ASLİYE CEZA MAHKEMESİ’NE
İTİRAZ EDEN (KATILAN): Adı-Soyadı, T.C. Kimlik No, Adres
VEKİLİ: Av. Adı-Soyadı, Baro Sicil No, Adres
SANIK: Adı-Soyadı, T.C. Kimlik No, Adres
KONU: Usul ve yasaya aykırı verilen HAGB kararının kaldırılması talebidir.
AÇIKLAMALAR:
- Sanık hakkında ……… suçundan yürütülen yargılama neticesinde HAGB kararı verilmiştir. Ancak HAGB uygulanabilmesi için aranan yasal şartlar somut olayda gerçekleşmemiştir.
- Maddi Zarar Giderilmemiştir: Suç nedeniyle müvekkilin uğradığı somut maddi zarar sanık tarafından ödenmemiş/giderilmemiştir. CMK m. 231/6-c uyarınca zararın giderilmesi zorunlu şart olmasına rağmen mahkemece bu husus gözetilmemiştir.
- Sabıka Kaydı Bulunmaktadır: Sanığın adli sicil kaydı incelendiğinde kasıtlı suçtan sabıkasının bulunduğu görülecektir. Sabıkalı sanık hakkında HAGB uygulanması kanuna açıkça aykırıdır.
NETİCE-İ TALEP: İtirazlarımızın kabulü ile hukuka aykırı verilen HAGB kararının KALDIRILMASINA ve sanık hakkında mahkûmiyet hükmünün açıklanarak infazına karar verilmesini arz ve talep ederiz. (Tarih: …/…/20…)
Katılan Vekili
(İmza)
Dilekçe Hazırlanırken Dikkat Edilmesi Gereken Usul Kuralları
- 7 Günlük Hak Düşürücü Süre: İtiraz süresi kesin olup, tefhim veya tebliğden itibaren 7 gün içinde yapılmayan başvurular esasa girilmeden reddedilir.
- Ağır Ceza İnceleme Kapsamı: Üst mahkeme (Ağır Ceza Mahkemesi), itirazı incelerken yalnızca HAGB’nin biçimsel şartlarını değil, esasa ilişkin hukuka aykırılıkları ve delil durumunu da denetlemekle yükümlüdür.
- Gerekçeli Anlatım: Dilekçede "karar hukuka aykırıdır" demek yerine; hangi delilin yanlış değerlendirildiği, zararın neden ödenmediği veya suçun neden oluşmadığı maddeler halinde açıklanmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
HAGB itirazı ne kadar sürede sonuçlanır?
Ağır Ceza Mahkemesine gönderilen HAGB itiraz dosyaları, mahkemenin iş yüküne bağlı olarak ortalama 1 ila 3 ay içerisinde karara bağlanır.
HAGB itirazı reddedilirse ne olur?
İtiraz mercii (Ağır Ceza Mahkemesi) itirazı reddederse HAGB kararı kesinleşir. Bu karara karşı artık istinaf veya temyiz yoluna gidilemez.
Sanık HAGB'yi duruşmada kabul ettiyse sonradan itiraz edebilir mi?
Evet. Sanık duruşmada HAGB uygulanmasını kabul etmiş olsa dahi, gerekçeli karar açıklandıktan sonra beraat etmesi gerektiğini ileri sürerek HAGB kararına itiraz edebilir.
Hukuki Desteğin Önemi
Ceza yargılamasında verilen HAGB kararlarının mantığı, sanığın haklılık durumu ve mağdurun hak kaybı teknik hukuki değerlendirmeler gerektirir. Sürecin doğru yürütülmesi ve üst mahkemeden olumlu sonuç alınabilmesi adına uzman bir ceza avukatı ile çalışılması tavsiye edilir.
Yazar: Demirci Hukuk Ekibi
Tüm Yayınlar